Entries by ndb14

အမေရိကန်အကူအညီ ရပ်တန့်မှု လူ့အခွင့်အရေးကို ခြိမ်းခြောက်နေကြောင်း AI ပြော

အမေရိကန်အစိုးရရဲ့ နိုင်ငံခြားအကူအညီတွေကို ရုတ်တရက်ဆိုင်းငံ့လိုက်တာဟာ မြန်မာနိုင်ငံက ဒုက္ခသည်တွေအပါအဝင် ပဋိပက္ခဒေသတွေက အရပ်သားတွေနဲ့ ဖိနှိပ်မှုတွေကနေ ထွက်ပြေးလာတဲ့သူတွေအားလုံးရဲ့ လူ့အခွင့်အရေးအခြေအနေကို ဆိုးဆိုးဝါးဝါး ထိခိုက်စေကြောင်း Amnesty International အဖွဲ့က ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၃ ရက်က ထုတ်ပြန်ပြောဆိုလိုက်ပါတယ်။ “အမေရိကန်နိုင်ငံကနေ နိုင်ငံခြားအကူအညီပေးနေတဲ့ လုပ်ငန်းတွေကို ချက်ချင်းရပ်တန့်ဖို့ ဒေါ်နယ်ထရမ့်အစိုးရရဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှာ မြန်ဆန်ပြီး ကျယ်ပြန့်တဲ့ သက်ရောက်မှုတွေ ဖြစ်နေပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံမှာဆိုရင် မြန်မာပြည်သူတွေအတွက် အမှောင်မိုက်ဆုံးအချိန်မှာ ထိခိုက်မှုတွေ ဖြစ်စေပါတယ်”လို့ AI အဖွဲ့ရဲ့ မြန်မာ့အရေး သုတေသီ ဂျိုးဖရီးမန်းက ပြောပါတယ်။ အမေရိကန်အစိုးရအနေနဲ့ ဒီဆုံးဖြတ်ချက်ကို အမြန်ဆုံး ဖျက်သိမ်းတာ၊ ပြင်ဆင်တာ၊ ဒါမှမဟုတ် အရေးပေါ် အသက်ကယ်ဆယ်ရေး အကူအညီတွေကို ခြွင်းချက်အဖြစ် ချက်ချင်းခွင့်ပြုပြီး၊ မြေပြင်မှာ အမြန်ဆုံး […]

မြန်မာတစ်ဦးကို ထိုင်းစစ်တပ် နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်မှု ထိုင်းရှေ့နေများကောင်စီ စစ်ဆေးမည်

ပြီးခဲ့တဲ့ ၂ဝ၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလက ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ်အနီးမှာ မြန်မာနိုင်ငံသား ကိုအောင်ကိုကိုကို ထိုင်းစစ်သားတွေက အသက်သေဆုံးစေတဲ့အထိ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခဲ့တဲ့အမှုကို စုံစမ်းဖော်ထုတ်ဖို့ ထိုင်းရှေ့နေများကောင်စီက လက်ခံလိုက်တယ်လို့ အရှေ့တောင်အာရှအခြေစိုက် လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့ Fortify Rights က ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃ ရက်နေ့မှာ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဘန်ကောက်မြို့မှာပြုလုပ်တဲ့ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲမှာ Fortify Rights က တရားဝင်တိုင်ကြားစာ တင်သွင်းပြီး အရေးယူပေးဖို့ ထိုင်းရှေ့နေများကောင်စီကို တိုက်တွန်းလိုက်တာပါ။  ထိုင်းအာဏာပိုင်တွေအနေနဲ့ ဒီအမှုကို ဘက်မလိုက်ဘဲ တရားမျှတမှုအတွက် သေချာစုံစမ်းဖော်ထုတ်ပေးဖို့လည်း Fortify Rights က တောင်းဆိုလိုက်ပါတယ်။ အချက်အလက်တွေကို စစ်ဆေးဖို့နဲ့ သက်ဆိုင်ရာဌာနတွေဆီက အထောက်အထားတွေ စုဆောင်းဖို့ အဖွဲ့တစ်ခုဖွဲ့ပြီး အရပ်ဘက် ဒါမှမဟုတ် ရာဇ၀တ်မှုနဲ့ဖြစ်ဖြစ် အရေးယူနိုင်မဲ့နည်းလမ်းကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်သွားမယ် လို့ ထိုင်းရှေ့နေများကောင်စီဥက္ကဋ္ဌက […]

,

အတိတ်မှ ဆိုးရွားသည့် အကြီးအကျယ် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများ ထပ်မံမဖြစ်ပွားစေရေးအ တွက် အာမခံခြင်း (Guarantees of non-recurrence)

အသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလတရားမျှတမှု (TJ) ၏ လုပ်ငန်းစဥ် တခုမှာ အတိတ်မှ ဆိုးရွားသည့် အကြီးအကျယ် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများ ထပ်မံမဖြစ်ပွားစေရေးအတွက် အာမခံခြင်း (Guarantees of non-recurrence) ဖြစ်သည်။ အတိတ်မှ ဆိုးရွားကြမ်းကြုတ် ရက်စက်မှုများ ထပ်မံမဖြစ်ပွားစေရေးအတွက် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ အပါအဝင် မတရား ဖိနှိပ်သည့် ဥပဒေများ၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရန် တာဝန်ရှိသည့် ရဲတပ်ဖွဲ့၊ အကျဥ်းဦးစီးဌာနကဲ့သို့ ဌာနဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများ ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း၊ နိင်ငံတော် ကာကွယ်ရေးအတွက် တာဝန်ရှိသည့် စစ်တပ်ကဲ့သို့ လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့များ ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်းများကို ဆောင်ကြသည့် “အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ ပြုပြင် ပြောင်းလဲရေး” (Institutional Reform) လုပ်ငန်းများဖြင့် ဆောင်ရွက်ကြသည်။ အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်း သည် TJ လုပ်ငန်းစဥ် ၄ ခုအနက်မှ အနာဂတ်အတွက် ရည်ရွယ်၍ […]

,

ဒီမိုကရေစီကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်း မအောင်မြင်သည့် အာဏာသိမ်းချိန်မှစ၍ ၄ နှစ်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ အခြေအနေ

လူ့အခွင့်အရေးမှတ်တမ်းကွန်ရက် (မြန်မာနိုင်ငံ) (ND-Burma) မှ ပြုစုသည့် အစီရင်ခံစာအကျဥ်းချုပ် အခြေအနေအကျဥ်းချုပ်သုံးသပ်ချက် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ရက် စစ်တပ်မှ အာဏာသိမ်းရန်ကြိုးပမ်းချိန်မှစပြီး မြန်မာပြည်သူများသည် အ ခက်အခဲစိန်ခေါ်မှုများစွာနှင့် တရားမျှတမှုကင်းမဲ့မှုကို ကြုံတွေ့ရသော်လည်း စုပေါင်းချမှတ်ထားသည့် ယုံကြည် ချက် သံဌိဓာန်များ ဆက်လက်ရှိနေကြပြီး အနာဂတ် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံတော်သစ် တည်ဆောက် ရေးအ တွက်လည်း ကြိုးပမ်းလျှက်ရှိကြသည်။ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် လွန်ခဲ့သည့် ၄ နှစ်ကာလ ၂၀၁၅ ခုနှစ် အာဏာရချိန်မှစပြီး ဒုတိယ အကြိမ် သောင်ပြိုကမ်းပြို အနိုင်ရခဲ့သည့် ၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်ကို လျစ်လျူရှု သည့် စစ်တပ်အား မဆိုင်းမတွ လက်နက်မဲ့ ငြိမ်းချမ်းစွာ တုန့်ပြန်ခဲ့သည့် ပြည်သူလူထုအား စစ်တပ် အနေဖြင့် ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းခဲ့သည်။ ပါလီမန်အသစ်ကို ခေါ်ကာနီး […]

ဒီမိုကရေစီကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်း။ မအောင်မြင်သည့် အာဏာသိမ်းချိန်မှစ၍ ၄ နှစ်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ အခြေအနေဆိုသည့် အစီရင်ခံစာ သတင်းထုတ်ပြန်ချက်

ဒီမိုကရေစီကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်း။ မအောင်မြင်သည့် အာဏာသိမ်းချိန်မှစ၍ ၄ နှစ်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ အခြေအနေဆိုသည့် အစီရင်ခံစာ အကျဥ်းချုပ်ကို လူ့အခွင့်အရေးမှတ်တမ်းကွန်ရက် (မြန်မာနိုင်ငံ) (ND-Burma) မှ ထုတ်ဝေဖြန့်ချိလိုက်သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ၊ ၄ ရက်။ လွန်ခဲ့သည့် ၄ နှစ်က လွတ်လပ်ပြီး တရားမျှတသည့် ရွေးကောက်ပွဲတွင် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် (NLD) သောင်ပြိုကမ်းပြို အနိုင်ရရှိခဲ့သည်ကို မျက်ကွယ်ပြုခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့ တွင် စစ်ရာဇဝတ်သား မင်းအောင်လှိုင်ဦးဆောင်သည် မြန်မာ့တပ်မတော်သည် တိုင်းပြည်အာဏာကို မတရားရယူ၍ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ၊ နိုင်ငံရေးသမားများနှင့် တိုင်းပြည်အား တရားဝင် အုပ်ချုပ်ပိုင် ခွင့်ရှိသူများအဖြစ် ၎င်းတို့ဘာသာ ကြေငြာခဲ့သည့် စစ်တပ်အား ဝေဘန်ပြောကြားသူများကို မဆိုင်းမတွ ဖမ်းဆီး […]

အာဏာသိမ်း လေးနှစ်အတွင်း အရပ်သား ခုနစ်ရာကျော် သေဆုံးခဲ့ကြောင်း PKPF ပြော

ကယားပြည်နယ်အတွင်းမှာ အာဏာသိမ်းထားတဲ့ လေးနှစ်အတွင်း အရပ်သား ခုနစ်ရာကျော် (၇၀၉ ဦး) သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ တိုးတက်သော ကရင်နီ ပြည်သူ့အင်အားစု (PKPF) က ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက် ဒီကနေ့မှာ သတင်းထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ပြည်နယ်တစ်ခုလုံးမှာ တိုက်ပွဲပေါင်း ၁၂၀၀ ကျော် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး စစ်ကောင်စီလက်ချက်နဲ့ အရပ်သား ၅၃၆ ဦးနဲ့ စစ်ဘေးဒုက္ခသည် ၁၇၃ ဦး စုစုပေါင်း ခုနစ်ရာကျော် (၇၀၉ ဦး) သေဆုံးခဲ့ရတယ်လို့ ထုတ်ပြန်ချက်မှာ ရေးသားထားပါတယ်။ ကယားပြည်နယ်အတွင်းက စစ်ဘေးဒုက္ခသည် မဟယ်လင်ကတော့ စစ်ကောင်စီတပ်ဟာ ကယားဒေသခံ တွေအပေါ် ပစ်မှတ်ထား တိုက်ခိုက်တာတွေ ပိုတိုးလုပ်လာတယ်လို့ ပြောပါတယ်။ “ဘန်ကောက် စစ်ဘေးဒုက္ခသည်စခန်းဆိုရင် ဘယ်နှကြိမ်မှန်းမသိအောင်ကို ကြဲတာပေါ့။ ဒုက္ခသည်စခန်းတွေဟာ စစ်ရေးပစ်မှတ်မဟုတ်ပေမဲ့ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ စစ်ကောင်စီက […]

လေးနှစ်အတွင်း ချင်းပြည်နယ်မှာ လူတစ်ထောင်နီးပါး သေဆုံး

စစ်တပ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် စစ်ကောင်စီတပ်တွေရဲ့ ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုတွေကြောင့် ချင်းပြည်နယ်မှာ အရပ်သားနဲ့ ချင်းလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင် စုစုပေါင်း တစ်ထောင်နီးပါး သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ ချင်းရေးရာအဖွဲ့ချုပ် (ICA) က ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့မှာ သတင်းထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ချင်းရေးရာအဖွဲ့ချုပ် (ICA) ဒုညွှန်ကြားရေးမှူး ဆလိုင်းဗန်ဆွီးဆန် က ဒီလေးနှစ်အတွင်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ချင်းပြည်သူတွေ သေဆုံးတာ အများဆုံးဖြစ်တယ်လို့ ပြောပါတယ်။ “ပြည်သူတွေ သေဆုံးတာ အများဆုံးကတော့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့်ဆိုတာ တွေ့ရတယ်။ ခုခံတော်လှန်တိုက်ပွဲဝင်နေသူတွေကတော့ တိုက်ပွဲတွေထဲမှာ သေဆုံးတာ အများဆုံးဖြစ်တယ်။ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့တွက်မယ်ဆိုရင် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် သေဆုံးတာ အများဆုံးပေါ့။ တခြားကတော့ ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ခံရပြီးတော့ သေဆုံးတာ၊ လူသားဒိုင်းအနေနဲ့ ဖမ်းခေါ်ခံရပြီးတော့ သေဆုံးတာ၊ လက်နက်ကြီးကြောင့် သေဆုံးတာတွေလည်းရှိတယ်” ICA ဖော်ပြချက်အရ သေဆုံးသူတွေထဲမှာ သာမန်အရပ်သား ၄၉၁ ဦး၊ တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင် […]

မြန်မာနိုင်ငံက မတရားဖမ်းဆီးခံထားရသူတွေကို မေ့မထားကြောင်း ဗြိတိန် ပြောကြား

မြန်မာနိုင်ငံမှာ မတရားသဖြင့် ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရသူတွေကို ဗြိတိန်က မေ့မထားဘူးလို့ ဗြိတိန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဒေးဗစ် လမ်မီက ပြောကြားပြီး၊ နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို အမြန်ဆုံးလွှတ်ပေးဖို့ စစ်ကောင်စီကို တိုက်တွန်းလိုက်တဲ့အကြောင်း The Standard သတင်းစာက ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှာ ဖော်ပြပါတယ်။ လွန်ခဲ့တဲ့ လေးနှစ်က မြန်မာစစ်တပ်ဟာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ရဲ့ အာဏာရပါတီကို ဖြုတ်ချပြီး အာဏာသိမ်းခဲ့တဲ့နောက် အပြစ်မဲ့တဲ့ အရပ်သားပြည်သူတွေ သတ်ဖြတ်ခံခဲ့ရပြီး ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် အပါအဝင် ထောင်ပေါင်းများစွာသော အတိုက်အခံတွေ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရတယ်လို့ သူက ပြောပါတယ်။ “လေးနှစ်ကြာခဲ့ပေမဲ့၊ ကျွန်တော်တို့ မေ့မသွားပါဘူး။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နဲ့ မတရားဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရသူအားလုံးကို ပြန်လွှတ်ပေးပါ။ မြန်မာပြည်သူတွေအတွက် သူတို့နဲ့ ထိုက်တန်တဲ့ ဒီမိုကရေစီနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး ပြန်ပေးပါလို့ ပြောချင်ပါတယ်” လို့ သူက ပြောတဲ့အကြောင်း သတင်းက […]

ကလေးမြို့နယ် ဒုက္ခသည်စခန်း ဗုံးကြဲခံရတာကြောင့် ရှစ်ဦးသေ၊ ၁၅ ဦး ဒဏ်ရာရ

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကလေးမြို့နယ် ကုက္ကိုလ်ရွာအတွင်းက စစ်ဘေးဒုက္ခသည် စခန်းကို ဇန်နဝါရီလ ၃၁ ရက် ညနေပိုင်းက လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် ကလေးငယ်တွေအပါအဝင် ရှစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ၁၅ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေနဲ့ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူတွေက ပြောပါတယ်။ တိုက်ပွဲတွေကြောင့် ကလေးမြို့နယ် ကျောက်ဆည်ရွာနဲ့ အင်းကျွန်းကျေးရွာတွေကနေ နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေး နေရတဲ့ စစ်ဘေးဒုက္ခသည် လေးရာကျော်ဟာ ကုက္ကိုလ်ရွာအတွင်းက စာသင်ကျောင်းကို ဒုက္ခသည်စခန်းအဖြစ် ခိုလှုံနေထိုင်နေကြတာလို့ ဆိုပါတယ်။ “စစ်ရှောင်တွေနေတဲ့ တဲတည့်တည့်ကို ကျတာပေါ့နော်။ အကုန်လုံး တစ်စစီ စုတ်ပြတ်သွားတာပဲ။ အမျိုးသမီးနဲ့ ကလေးတွေ အများဆုံးသေတာပါပဲခင်ဗျာ” စစ်ကောင်စီတပ်က စစ်ဘေးဒုက္ခသည်တွေ နေထိုင်တဲ့ နေအိမ်တွေအပေါ်ကို ပေါင် ငါးရာ ဗုံးနှစ်လုံး ကြဲခဲ့တာ ကြောင့် အမျိုးသမီးနဲ့ ကလေးငယ်တွေ […]

စစ်သုံ့ပန်းနှစ်ဦးကို စစ်စည်းကမ်းချိုးဖောက်သတ်ဖြတ်ခဲ့ကြောင်း AA ဝန်ခံ

[Update: 4: 30 AM, Jan 25, 2025] ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်း ဖမ်းဆီးရမိထားတဲ့ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင် ဒါမှမဟုတ် အရပ်သားတွေကို အာရက္ခ တပ်တော် (AA) တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ပြီး ကွပ်မျက်နေတဲ့ ဗီဒီယိုမှတ်တမ်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး AA က ကျူးလွန်ခဲ့ကြောင်း ဝန်ခံခဲ့ပါတယ်။ ဒီဗီဒီယိုနဲ့ပတ်သက်ပြီး ကျူးလွန်တဲ့ AA ကို နိုင်ငံတကာရာဇဝတ်ခုံရုံး (ICC) က စုံစမ်းစစ်ဆေးပေးဖို့ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်တဲ့ Fortify Rights က ဇန်နဝါရီ ၂၃ ရက်နေ့မှာ တောင်းဆိုလိုက်ပါတယ်။ ဒီလိုတောင်းဆိုပြီးနောက်ပိုင်း AA ရဲ့ ဝန်ခံချက် ထွက်ပေါ်လာတာပါ။ Fortify Right အဖွဲ့ကတော့ နိုင်ငံတကာ တရားစီရင်ရေးယန္တရားတွေနဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ဖို့ AA ကို ဆက်လက် တိုက်တွန်းလိုက်ပါတယ်။ […]