လေယာဥ် လောင်စာဆီထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက် က မြန်မာပြည်ကစစ်ရာဇ၀တ်မှုတွေကို မီးထိုးပေးနေကြောင်း အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်အဖွဲ့ (Amnesty International) က အစီရင်ခံစာ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ အဲ့ဒီ့အစီရင်ခံစာ နဲ့ပတ်သက်တဲ့ ဗီဒီယိုကိုကြည့်လို့ရပါပြီ။အသေးစိတ်အစီရင်ခံစာကိုဖတ်ချင်တယ်ဆိုရင်လဲ အောက်ပါ Link မှာ ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။ Amnesty International
၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာ (၉) ရက် ၂၀၂၁ ခုနှစ် မတရားအာဏာလုခဲ့ချိန်မှစ၍ အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စု၏ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအကြမ်းဖက်မှုကိုခံခဲ့ရသည့် နစ်နာ ခံစားရသူများအတွက် တာဝန်ယူမှု တာဝန်ခံမှု ယန္တရားများနှင့် အရပ်ဖက်လူမှုအဖွဲ့အစည်းများထံသို့ အစီရင်ခံနိုင်ရန် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) နှင့် အမျိုးသမီးများအဖွဲ့ချုပ် (မြန်မာနိုင်ငံ) (WLB) တို့မှ ပူးတွဲတောင်းဆိုချက်တစ်ရပ် ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း၏ မှတ်တမ်းပြုချက်အရ အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စု၏ လက် ချက်ဖြင့် မုဒိမ်းကျင့်သတ်ဖြတ် (သို့မဟုတ်) သတ်ဖြတ်ပြီးနောက်မုဒိမ်းကျင့်ခြင်းခံခဲ့ရသည်ဟုဆိုနိုင်သော အရပ်သား ပြည်သူ အနည်းဆုံး (၁၂) ဦး ရှိခဲ့သည်။ အဓမ္မပြုကျင့်မှုနှင့် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာအကြမ်းဖက်မှုသည် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဆယ်စုနှစ်များစွာကြာ ဖြစ်ပွားလျက်ရှိသော ပြည်တွင်းစစ်များအတွင်း အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စုမှ ဗမာမဟုတ်သည့် တိုင်းရင်းသားများအပေါ် ဖိနှိပ်ရန်အတွက် အသုံး ပြုလေ့ရှိသော စစ်လက်နက်တစ်ခု၊ လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်နှိပ်ကွပ်မှုတစ်ခုအဖြစ် […]
ဝေါဟာရနှင့်ပတ်သက်၍သတိပြုရန် ။ နိုင်ငံတကာ စာချုပ်စာတမ်း ပြဌာန်းချက်များသည် လူတဦးချင်းလွတ်လပ်မှု ဆိုင်ရာ ချိုးဖောက်မှုအ ကြောင်းကို ရှင်းလင်းဖေါ်ပြရာ၌ “ဖမ်းဆီးမှု” (arrest) နှင့် “ထိန်းသိမ်းချုပ်နှောင်မှု” (detention) ဟူ သော စကားရပ်များကို သုံးစွဲပုံ ရှေ့နောက်ညီညွတ်ခြင်း မရှိချေ။ အချို့သောစာချုပ်စာတမ်း ပြဌာန်းချက် များက ဤ ဝေါဟာရကို ဖမ်းဆီးခြင်း (apprehension)၊ ချုပ်နှောင်ခြင်း (incarceration)၊ ထောင်ချခြင်း (imprisonment) စသည့် စကားရပ်များ အတွက်ပါ အသုံးပြုလေ့ ရှိကြသည်။ ရှေ့နောက်ညီညွတ်ရေး အတွက် ဤစာစောင်က “ဖမ်းဆီးမှု”နှင့် “ချုပ်နှောင်မှု”ဟူ၍သာ သုံးပါမည်။ (၂) အင်္ဂါရပ်များ (က) နိုင်ငံတကာဥပဒေအရဆိုလျှင် မတရားဖမ်းဆီးမှုနှင့် ထိန်းသိမ်းချုပ်နှောင်မှုတို့၏ အင်္ဂါရပ်များ ကား အဘယ်နည်း။ ၁။ မတရားဖမ်းဆီးမှုနှင့် ထိန်းသိမ်းချုပ်နှောင်မှုကို […]
ကွေးတိုင်း၊ တောင်တွင်းကြီးမြို့နယ်က အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်(NLD) ပါတီရဲ့တိုင်းလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဦးဝင်းမြင့်လှိုင်ကို စစ်ကောင်စီက စုစုပေါင်းထောင် ၁၇၃ နှစ်ချမှတ်လိုက်တယ်လို့ တရားရုံးနဲ့ နီးစပ်သူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ အသက် ၅၂ နှစ်အရွယ် ဦးဝင်းမြင့်လှိုင်ကို မကွေးတိုင်းခရိုင်တရားရုံးက အောက်တိုဘာလ ၃၁ ရက် ဒီနေ့မှာ အကြမ်းဖက်မှုတိုက်ဖျက်ရေး ဥပဒေပုဒ်မ ရှစ်ခုနဲ့ ထောင် ၁၄၈ နှစ်ချမှတ်လိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။ အရင်အမိန့်ချပြီး ထောင်ဒဏ် ၂၅ နှစ်ရှိတာကြောင့် စုစုပေါင်း ထောင်ဒဏ် ၁၇၃ နှစ်အထိ ကျခံရမှာဖြစ်ပါတယ်။ စစ်ကောင်စီဟာ ဦးဝင်းမြင့်လှိုင်ကို တရားစွဲဆိုရာမှာ ထောင်ထဲရောက်ပြီးမှ အပြင်မှာဖြစ်နေတဲ့ကိစ္စတွေကိုပါ ထည့်သွင်းစွဲဆိုခဲ့တယ်လို့ တရားရုံးနဲ့ နီးစပ်သူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။ “သူတို့ တရားရုံးမှာ စစ်တယ်။ ဒီအဖြစ်အပျက်ဖြစ်တဲ့အချိန်မှာ ကိုဝင်းမြင့်လှိုင် မြို့မှာရှိလားဆိုတော့ ဟိုကလည်း မရှိဘူးပေါ့။ အဲဒီတုန်းကဘယ်မှာလဲဆိုတော့ ရှေ့နေ့က […]
စစ်အာဏာရှင်သည် ၎င်းတို့၏အကြမ်းဖက်မှုလုပ်ရပ်များကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်ချဲ့ထွင် လုပ်ဆောင်လာခဲ့ရာ ကလေးငယ်များအပါအဝင် အပြစ်မဲ့ပြည်သူများကိုပါ ပစ်မှတ်ထား တိုက်ခိုက်လာနေသောကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ လူ့အခွင့်အရေး အခင်းအကျင်းသည် လျင်မြန်စွာ ဆိုးယုတ်ယိုယွင်း လာနေသည်။ ပြီးခဲ့သည့် လများအတွင်း မြန်မာစစ်တပ်၏ အကြမ်းဖက် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်ခဲ့မှုများကြောင့် ကလေးငယ်များနှင့် မွေးကင်းစကလေးများပါ ထိခိုက်သေဆုံးကြရပြီး၊ အပြင်းအထန် ဒဏ်ရာရသူများစွာရှိခဲ့သည်။ စစ်အာဏာရှင်သည် လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့် အပြည့်အဝဖြင့် အကြမ်းဖက်တိုက်ခိုက်မှုများကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်နှင့် စနစ်တကျ ဆက်လက် ကျူးလွန်လျက်ရှိနေသည်။ ကယား(ကရင်နီ)ပြည်နယ် လွိုင်ကော်မြို့နယ်တွင် စစ်တပ်၏ လက်နက်ကြီး ကျရောက်ပေါက်ကွဲမှုကြောင့် အသက် (၈) နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦး၏ ပေါင်တွင် ဒဏ်ရာပြင်းထန်စွာ ရခဲ့သည်။ ၎င်း၏မိဘများသည်လည်း လက်နက်ကြီး ကျရောက်ပေါက်ကွဲမှုကြောင့် ဒဏ်ရာရခဲ့သည်။ မျက်မြင်သက်သေတို့၏ အဆိုအရ ယခုကဲ့သို့ အဖြစ်အပျက်များသည် နိုင်ငံအနှံ့ ဖြစ်ပွားနေသည်။ အရပ်သားများကိုခိုလှုံရာ […]
၈ တန်းကျောင်းသား၊ ရဲ ၂ ဦးနှင့် အကျဉ်းသားများကို စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ပုလဲမြို့ စီးနင်းမှုတွင် စစ်တပ်က နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်လိုက်သည်ဟု သိရသည်။ အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က လေကြောင်းဖြင့် ပစ်ခတ်စီးနင်း တိုက်ခိုက်ခဲ့သော စစ်ကိုင်းတိုင်း ပုလဲမြို့နယ်တွင် ရှစ်တန်းကျောင်းသား အပါအဝင် သတ်ဖြတ်ခံထားရသူများ၏ ရုပ်အလောင်း ၁၇ လောင်းကို ဒေသခံများက တွေ့ရှိခဲ့သည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းတောင်ပိုင်း ပုလဲမြို့အနောက်ဘက် ဖလံပင်ရွာရှိ ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ရုံးကို စစ်တပ်က ယခုလ ၂၅ ရက်တွင် လေကြောင်းမှ စတင်ပစ်ခတ်ပြီး အထူးကွန်မန်ဒိုတပ်ဖွဲ့ဖြင့် စီးနင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ယမန်နေ့တွင်လည်း စစ်ကောင်စီတပ်က ပုလဲမြို့နယ်အတွင်း ထိုကျေးရွာတစ်ဝိုက်ကို သုံးကြိမ်တိုင် ရဟတ်ယာဉ်များဖြင့် လာရောက်ပစ်ခတ်ခဲ့သည်ဟု သိရသည်။ ညနေပိုင်း စစ်တပ်ပြန်သွားပြီးနောက် ရှစ်တန်းကျောင်းသား အပါအဝင် ပြည်သူ ၃ ဦး၊ ဒေသကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ဝင် ၃ ဦး၊ ပြစ်မှုကျူးလွန်သဖြင့် ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်ထားသည့် အချုပ်သား […]
ကုလသမဂ္ဂမှ အာဆီယံထံ တာဝန်လွှဲနေခြင်းကို ရပ်တန့်ပြီး ချက်ချင်းအရေးယူရမည်။ [၂၀၂၂ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၈ ရက်နေ့] ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံရေးကောင်စီသည် သေချာရေရာမှု ကင်းမဲ့သော အာဆီယံ၏ ဘုံသဘောတူညီချက်ငါးရပ်ကို ဆက်လက်လက်သင့်ခံနေခြင်းအားဖြင့် မြန်မာစစ်အုပ်စု၏ အကြမ်းဖက်စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရမည့် ၎င်း၏တာဝန်မှ ခေါင်းရှောင်နေခြင်းကို ရပ်သင့်ပြီဟု ရှေ့ပြေးအသံအဖွဲ့၊ ကချင်အမျိုးသမီးများအစည်းအရုံး (ထိုင်းနိုင်ငံ) နှင့် အမျိုးသမီးများအဖွဲ့ချုပ် (မြန်မာနိုင်ငံ) တို့က ယနေ့တွင် ပြောကြားလိုက်သည်။ သန်းပေါင်းများစွာသော အရပ်သားပြည်သူအပေါ် မြန်မာစစ်အုပ်စု၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုများ မြင့်တက်လာနေသော်လည်း အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများမှ ကျရှုံးနေသည့် ဘုံသဘောတူညီချက် ငါးရပ်ကို ဆက်လက်ထားရှိရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ခြင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံရေးကောင်စီမှ ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ရပ်ချမှတ်၍ ခိုင်မာသည့်အရေးယူမှုများ လုပ်ဆောင်ရတော့မည် ဆိုသည့်အချက်ကို ပြနေသည့် နောက်ထပ်လက္ခဏာတစ်ရပ်ဖြစ်သည်ဟု ယင်းအဖွဲ့များက ဆိုသည်။ အောက်တိုဘာလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်း […]
စစ်အုပ်စုတို့၏ အာဏာသိမ်းကြံစည်မှုနောက်ပိုင်း မြန်မာနိုင်ငံအရှေ့တောင်ပိုင်းတွင်ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် လူမှု့စီးပွားထိခိုက်နစ်နာခဲ့မှုများ မြန်မာနိုင်ငံသည် သဘာဝသယယဇာတ၊ မတူကွဲပြားမှုနှင့် ယာဉ်ကျေးမှုများကြွယ်ဝသည့်နိုင်ငံဖြစ်သည်။ နိုင်ငံသားတို့၏အြမင်သစ်များ၊ ခုခံတွန်းလှန်နိုင်စွမ်းအင်နှင့် ရဲစွမ်းသတ္တိတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံကြီး၏ ကြီးမားသောအင်အားဖြစ်သည်။ ၎င်းအပြင်မြန်မာနိုင်ငံသည် ဆယ်စုနှစ် နှစ်ပေါင်းများစွာဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ပြည်တွင်းစစ်၏ စစ်တလင်းလည်းဖြစ်နေပြန်သည်။ ပြည်တွင်းစစ်တွင်ဖြစ်ပွားခဲ့သော ရက်စက်မှုများနှင့် ဆုံးရှုံးခဲ့သော အသက်အိုးအိမ်များအတွက်မူ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုတွင်သာ အဓိကတာဝန်ရှိနေသည်။ စစ်အုပ်စုသည် နိုင်ငံသားများအပေါ် ဆိုးဝါးလွန်းသောရာဇဝတ်မှုများကို ကျူးလွန်နေပြီး ၎င်းကျူးလွန်မှုများအတွက် အပြစ်ပေးခံရမှုကလည်း ကာလကြာရှည်စွာလွတ်မြောက်နေသည်။
စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကန့်ဘလူတွင် မိုင်းကြောင့် အထိနာနေသည့် စစ်ကောင်စီတပ်က ရွာများကို မီးရှို့နေသည်။ ဒေသခံတို့က သတင်းကြိုရလျှင် တိမ်းရှောင်ကြသည်ဟု သိရသည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းအလယ်ပိုင်း ကန့်ဘလူမြို့နယ် တောင်ဘက်ခြမ်းရှိ အိမ်ခြေထောင်နှင့်ချီရှိသည့် အင်းလယ်ကြီးကျေးရွာကို စစ်ကောင်စီတပ်သားတို့ ဝင်ရောက်လာပြီး မီးရှို့ခြင်းကြောင့် အိမ်ခြေ ရာနှင့်ချီ မီးလောင်နေသည်ဟု ဒေသကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များနှင့် ရွာခံများက ပြောသည်။ လမ်းတွင် မိုင်းထိသည့် စစ်ကောင်စီတပ်သားတို့က အင်းလယ်ကြီးရွာကို အောက်တိုဘာ ၂၄ တွင် ဝင်ရောက်စဉ် လက်နက်ကြီး လက်နက်ငယ်များဖြင့် ပစ်ခတ်ကြသည်၊ စစ်သားများနှင့်အတူ ပြည်သူ့စစ် ခေါ် ပျူစောထီးအဖွဲ့ဝင်များ ပါဝင်ပြီး စုစုပေါင်း အင်အား ၁၂၀ ခန့် ရှိသည်ဟု သိရသည်။ ရွာထဲတွင် တပ်စွဲခဲ့ပြီးနောက် ယနေ့ (အောက်တိုဘာ ၂၅) ရက်တွင် ၄ နေရာခွဲကာ ရွာကို မီးရှို့နေသည်ဟု ရွာခံအမျိုးသားတစ်ဦးက […]
ဓားဖြင့် ခုခံသည့် PDF ကြောင့် ရဲလေးဦးသေ၊ သေနတ်နှစ်လက် ဆုံးရှုံးသွားသည့် စစ်ကောင်စီက ထိုဒေသတွင် ၁၀ ရက်ကြာတပ်စွဲကာ အိမ်မီးရှို့နေသည်ဟု ဒေသတွင်းသတင်းရင်းမြစ်တို့က ဆိုသည်။ လွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ မွေးရပ်မြေ မကွေးတိုင်း နတ်မောက်မြို့နယ်အတွင်း စစ်တပ်က အရပ်သား ၁၀၀ ကျော်ကို ဖမ်းဆီးနှိပ်စက်နေသည်မှာ ၁၀ ရက် ကြာပြီဟု ဒေသခံများထံမှ စုံစမ်းသိရှိရသည်။ နတ်မောက်မြို့ အရှေ့ဘက် ၁၇ မိုင်ခန့်အကွာ ဖက်တောရေရွာအနီးတွင် အောက်တိုဘာ ၁၆ ရက်က ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (PDF) တိုက်ခိုက်၍ ရဲလေးဦး သေကာ သေနတ် ၂ လက် ဆုံးရှုံးပြီးနောက် ထိုရွာသို့ စစ်ကောင်စီတပ် ချက်ချင်း ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ စစ်တပ်ရောက်လျှင်ရောက်ချင်း ရွာအတွင်းရှိသည့် ဆိုင်ကယ်နှင့် ဖုန်းများကို စစ်ကောင်စီက သိမ်းဆည်းကာ လူ […]